Korek woskowinowy

Korek woskowinowy

Woskowina to naturalna wydzielina ochronna przewodów słuchowych. Niestety u niektórych ludzi są one tak specyficznie ukształtowane, że nawet niewielka jej ilość może w nich zalegać. Z reguły powoduje to przykre powikłania, m.in. osłabienie słuchu.

Narząd słuchu i równowagi składa się z ucha zewnętrznego, środkowego i wewnętrznego. Ucho zewnętrzne odpowiedzialne jest za odbiór bodźców akustycznych, wzmocnienie ich, a następnie przekierowanie do błony bębenkowej. Ponadto chroni ono błonę bębenkową przed uszkodzeniami mechanicznymi, a także zapewnia stałą temperaturę i wilgotność powietrza docierającego do wnętrza ucha.

W strukturze ucha zewnętrznego można wyróżnić: małżowinę uszną, przewód słuchowy zewnętrzny oraz powierzchnię zewnętrzną błony bębenkowej, która oddziela ucho zewnętrzne od ucha środkowego. To właśnie przewód słuchowy zewnętrzny pokryty jest od wewnątrz skórą z gruczołami woskowinowymi, których zadaniem jest wydzielanie woskowiny.

Czym jest woskowina?

Woskowina (łac. cerumen) to woskowata wydzielina, która nawilża wnętrze przewodu słuchowego i zapobiega dostawaniu się do niego zanieczyszczeń. Głównymi składnikami wosku usznego są cholesterol, lanosterol oraz skwalen.
W miarę upływu czasu, woskowina staje się twardsza i tym samym trudniejsza do usunięcia. Jej zaleganie często prowadzi do wytworzenia tak zwanego korka woskowinowego, który może utrudniać słyszenie (zwłaszcza dźwięków o niskiej częstotliwości).

Objawy

Do najczęstszych powikłań zalegania woskowiny usznej należą nagłe upośledzenie słuchu, oraz szum w uszach. Ponadto mogą się także pojawić zawroty i bóle głowy. Do najbardziej niepożądanych objawów należą zapalenie przewodu słuchowego zewnętrznego oraz perforacja błony bębenkowej. Aby zapobiec rozwojowi stanu zapalnego, należy całkowicie usunąć woskowinę zalegającą w przewodzie słuchowym.

Do usuwania woskowiny niewskazane jest używanie twardych przedmiotów (na przykład patyczków, spinaczy), które mogą uszkodzić błonę bębenkową. W takich przypadkach najlepszym rozwiązaniem jest wizyta u laryngologa, który za pomocą specjalistycznych narzędzi wypłucze korek woskowinowy.

Preparaty z apteki

W aptekach dostępne są liczne preparaty w postaci kropli, sprayów czy jednorazowych ampułek, które rozmiękczają zalegającą woskowinę i ułatwiają jej usunięcie. W ich skład wchodzą różnego typu substancje, np.: gliceryna, 100-procentowa oliwa z oliwek przygotowana według standardów farmaceutycznych, hydrolizowany kolagen, łagodne środki powierzchniowo-czynne (koko-betaina, glikole polietylenowe – PEG, dokuzynian sodu) i inne. Niektóre dodatkowo zawierają na przykład nalewkę z nagietka, która działa przeciwbakteryjnie oraz przeciwzapalnie.

Preparaty zmiękczające woskowinę należy aplikować po kilka kropel do ucha, po uprzednim przechyleniu głowy na bok, tak aby wpłynęły do przewodu słuchowego zewnętrznego. Jeśli pacjent pozostawi przechyloną głowę na około 5 minut, substancja czynna będzie działała dłużej. W przypadku zalegania większej ilości woskowiny preparaty te mogą okazać się nieskuteczne, jednak wielu laryngologów poleca ich stosowanie w celu rozmiękczenia korka woskowinowego przed wizytą u lekarza.

Świecowanie uszu

Pacjentowi można również polecić tak zwane świece do uszu. Są to bawełniane rurki nasączone mieszaniną wosku pszczelego i parafiny. Ciepło powstałe w wyniku palenia się świeczki zmiękcza nagromadzoną woszczynę, a w uszach wytwarza się podciśnienie, które sprawia, że wydostaje się ona na zewnątrz.

Świecowanie uszu stało się w ostatnim czasie bardzo popularne, aczkolwiek nie jest to nowa metoda. Dawniej wykorzystywano ją w medycynie ludowej przy takich dolegliwościach, jak: bóle uszu, lekkie zapalenie ucha środkowego, swędzenie w uchu, szumy, migrena, ostry i przewlekły katar, zaburzenia węchu, zapalenie migdałków, a także w wielu innych schorzeniach.

Podsumowanie

Najskuteczniejsze sposoby na pozbycie się woskowiny usznej to płukanie ucha wodą o temperaturze 37ºC oraz usuwanie woskowiny za pomocą haczyka usznego. Zabiegi te wykonuje lekarz.

Preparaty dostępne w aptekach mogą w niektórych przypadkach zastąpić powyższe metody. Należy jednak przypominać pacjentom, że samodzielne usuwanie woskowiny za pomocą twardych przedmiotów jest bardzo niebezpieczne, gdyż można naruszyć delikatną strukturę ucha.

Piśmiennictwo u autorki.

autor:
Anna Bitner